Porozmawiajmy o...

Porozmawiajmy o cyklotymii

Jest jeszcze jedna choroba, która może być mylona z depresją. Jest nią cyklotymia.

Co to takiego i jak ją rozpoznać?

Swoim początkiem cyklotymia może sięgnąć wczesnej młodości i w większości przypadków właśnie wtedy się ujawnia, dużo rzadziej występuje w wieku dojrzałym. Objawy mogą utrzymywać się przez cały okres dorosłości.
Rozpoznać ją można po tym, że stale utrzymują się zmiany i wahania nastroju, w postaci licznych epizodów łagodnej depresji oraz stanów łagodnie wzmożonego samopoczucia. W języku fachowym określa się je fazą depresji oraz fazą hipomanii, które mogą utrzymywać się przez długi czas, niezależnie od siebie. Faza depresyjna określa epizod, w którym samopoczucie jest obniżone, wzrasta samokrytycyzm, występują zmiany apetytu, zmęczenie lub senność, uczucie pustki, smutku, apatia, czasami również myśli samobójce i skrajny pesymizm. Tak więc są to typowe objawy depresji. W fazie hipomanii występuje wyjątkowo dobry nastrój, poczucie własnej wartości wzrasta, dochodzi do podejmowania ryzykownych zachowań, wyraźnie widoczne jest pobudzenie i optymistyczne działanie pod wpływem pozytywnych emocji, zwiększenie popędu seksualnego i potrzeby snu. W tej fazie osoba ma problemy z koncentracją oraz łatwo się rozprasza. Choroba ta charakteryzuje się przewlekłym przebiegiem, chociaż od czasu do czasu nastrój na przestrzeni kilku miesięcy może być prawidłowy. Warto pamiętać, że zmiany nastroju występują bez względu na sytuacje, w której znajduje się osoba chora.

Jak widać powyżej, cyklotymia przypomina zaburzenia afektywne dwubiegunowe. A to głównie ze względu na zmiany nastroju tylko z tą różnicą, że objawy w tych dwóch fazach nie osiągają ekstremum. Istnieje też przekonanie, że nieleczona cyklotymia może stanowić podłoże do rozwinięcia się bardziej uporczywego zaburzenia, jakim właśnie jest CHAD. Jeśli okres hipomanii zostanie przeoczony lub na przestrzeni czasu będzie on krótszy, może zostać pomylona z depresją. Może zaczynać od pozytywnego, dobrego samopoczucia i przekształcać się zaraz po tym w smutek i przygnębienie, bez względu na to czy sytuacja jest pozytywna, czy też nie. Dlatego do diagnozy konieczna jest wnikliwa obserwacja i znajomość sytuacji na przestrzeni dłuższego okresu czasu.

Podobnie jak w przypadku dystymii rzadziej się ją diagnozuje, ponieważ osoby nie widzą konieczności zgłoszenia się z takimi objawami na konsultacje. Częściej zgłaszają się dopiero wtedy, kiedy objawy są bardziej wyraźne i kwalifikują się już do postawienia diagnozy zaburzeń afektywnych dwubiegunowych. Eksperci twierdzą również, że może ona występować u osób, których krewni chorują na CHAD, ale oprócz czynników genetycznych wpływ mają także czynniki środowiskowe i wychowanie. Zaburzone jest również wydzielanie serotoniny w mózgu (zbyt niski jej poziom) oraz zbyt wysoki poziom kortyzolu, który jest hormonem stresu. Aby zdiagnozować cyklotymię, objawy powinny utrzymywać się dwa lata. Regularne przyjmowanie leków oraz psychoterapia mogą złagodzić objawy i stanowić drogę do wyleczenia.

Autor: Emilia Brodzik